Năm giống Dutch Passion chịu nhiệt để trồng ngoài trời ở Đông Nam Á

Bản tiếng Việt này do máy dịch. Đang chờ người bản ngữ hiệu đính.

Cuốn lịch trồng trọt của Thái Lan có hai mùa khó, không phải một. Ai cũng cảnh báo bạn về mùa mưa; rất ít người cảnh báo về tháng Ba tới tháng Năm, khi Bangkok ở mức 35–38°C trong bóng râm, chỉ số UV chạm mười một hay mười hai, và một chiếc chậu nhựa đen trên sân thượng bê tông có thể đẩy vùng rễ vượt 40°C vào giữa buổi chiều.

Bài toán mưa là bài toán cấu trúc, giải bằng cách chọn hoa thoáng — lập luận ấy nằm trong bài cấu trúc búp sativa và indica ở vùng nhiệt đới. Bài toán nhiệt là bài toán sinh lý, và nó được giải bằng dòng dõi cùng những gì bạn làm ở dưới mặt đất.

Nhiệt thực sự làm gì với một cây cần sa

Cần sa quang hợp tốt nhất ở khoảng 25–30°C. Vượt quá chừng 30–32°C thì quang hợp thuần bắt đầu giảm; qua khoảng 35°C thì cây đang mất dần.

Cơ chế là nước, chứ không phải nhiệt độ một cách trực tiếp. Khi không khí ấm lên, khả năng giữ ẩm của nó tăng vọt, và độ thiếu hụt áp suất hơi — lực hút mà không khí tác động lên lá — cũng tăng theo. Qua một điểm nào đó, rễ không tiếp nước kịp, nên cây đóng khí khổng để tự bảo vệ. Khí khổng đóng nghĩa là không có CO₂ đi vào, tức là quang hợp dừng lại, và cũng nghĩa là lá mất khả năng làm mát bằng bay hơi và càng nóng thêm.

Bạn thấy điều đó qua bốn triệu chứng rõ rệt:

• Lá cuộn hình thuyền. Mép lá cong lên thành hình con thuyền, giảm bề mặt hứng nắng. Đây là chiếc điều nhiệt của chính cái cây và là một lời cảnh báo, không phải một căn bệnh.
• Đuôi cáo. Dưới nhiệt kéo dài và ánh sáng mạnh ở cuối giai đoạn ra hoa, cây bắt đầu xếp chồng những đài hoa mới lên trên các điểm búp đã có, tạo ra những tháp nhọn thay vì một cola chắc. Bản thân điều đó không có hại, nhưng nó cho ra một bông hoa nhẹ hơn, lỏng hơn và chín không đều — một phần đã sẵn sàng trong khi những ngọn mới hình thành thì chưa.
• Mất terpene ngay trên cây sống. Monoterpene bay hơi ở nhiệt độ thông thường. Một bông hoa bị nướng ở 38°C đang lặng lẽ mất đi thứ mùi mà bạn trồng nó vì nó, trước cả khi bạn cắt.
• Chững lại. Cây đơn giản là dừng. Nhiều ngày trôi qua mà không lớn, và trong giai đoạn ra hoa thì đó là những ngày tích búp bạn không lấy lại được.

Rồi còn phần chẳng ai chụp ảnh: nhiệt độ vùng rễ. Rễ cần sa bắt đầu khổ sở trên khoảng 27–28°C và chết ở khoảng giữa ba mươi mấy độ, mà giá thể nóng và ẩm chính là nơi Pythium và Fusarium phát triển mạnh. Phần lớn những cây mà người ta gọi là “sốc nhiệt” thực ra đã bị luộc từ bên dưới.

Điều gì khiến một giống chịu được

Trong lịch sử, ba dòng dõi đã cho ra những cây trụ được trong cái nóng cực đoan, và chúng đi tới đó từ những hướng ngược nhau:

• Sativa xích đạo — Thái, châu Phi, Brazil. Lá chét hẹp tỏa nhiệt hiệu quả nhờ lớp biên mỏng hơn, góc lá dốc giảm lượng hứng giữa trưa, và một lịch sử tiến hóa dưới đúng cường độ ánh sáng này.
• Các dòng Afghan sa mạc và vùng cao — các dòng Mazar-i-Sharif và Hindu Kush. Lớp cutin sáp dày, sản xuất nhựa nhiều như một tấm khiên vật lý chống tia UV, và khả năng chịu biên độ nhiệt ngày–đêm rất lớn.
• Các tuyển chọn California và Địa Trung Hải — lai tạo ngoài trời trong những mùa hè nóng, nhiều nắng và khô.

Yếu tố thứ tư thì chẳng liên quan gì tới di truyền: thời gian ra hoa ngắn. Một giống kết thúc sau tám tuần có thể được sắp xếp để né hẳn cái nóng.

Năm giống

1. Skywalker Haze — cây sativa yêu nắng

Skywalker gốc × Amsterdam Amnesia. Sativa, 9 tuần, năng suất XXL, THC rất cao.

Nguồn gen Haze được ghép lại từ các cây sativa xích đạo — Thái, Mexico, Colombia và Nam Ấn — và điều đó lộ ra ở cách cây này xoay xở với một buổi chiều nhiệt đới. Lá chét hẹp, bộ khung thoáng cho nhiệt thoát khỏi tán chứ không giữ lại, và cái thói quen sativa là tiếp tục làm việc ở nhiệt độ mà cây lá rộng đã đóng cửa.

Nó lớn cao và vươn rất mạnh, nên hãy chuyển chu kỳ sớm hơn mức bản năng mách bảo. Chín tuần là nhanh với một cây mang ảnh hưởng Haze và đó là điều khiến giống này thiết thực chứ không chỉ ấn tượng.

Hãy trồng nó nếu: bạn có chiều cao và nắng đầy đủ, và bạn muốn cảm giác Haze bay bổng kinh điển từ một cây không dỗi hờn vào tháng Tư.

2. Auto Ultimate — gen Mazar, chạy theo đồng hồ riêng

The Ultimate × Auto Mazar. Lai tự ra hoa, 12–15 tuần từ hạt, năng suất XXL, THC rất cao.

Phía Mazar của phép lai này truy về Mazar-i-Sharif ở bắc Afghanistan, một landrace từ vùng có mùa hè trên 40°C. Dòng dõi ấy mang lại bộ công cụ sa mạc — bề mặt lá phủ sáp, nhựa dày, và một sự cứng cáp thể hiện ở chỗ cái cây đơn giản là không phản ứng với những điều kiện làm hàng xóm của nó khó chịu thấy rõ.

Việc nó là giống tự ra hoa cũng quan trọng ngang với nguồn gen. Nó hoàn toàn phớt lờ quang kỳ, điều mà ở Đông Nam Á loại bỏ hẳn bài toán giai đoạn sinh trưởng, và nó cho phép bạn gieo sao cho những tuần ra hoa rơi vào chỗ bạn muốn trên lịch. Bắt đầu vào tháng Mười một và phần lớn giai đoạn ra hoa sẽ diễn ra trong mùa mát.

Nó được xếp cho ngoài trời và nhà kính, và XXL là một mức năng suất khác thường với một cây tự ra hoa.

Hãy trồng nó nếu: bạn muốn vụ thu lớn nhất có thể từ một cây không cần quản lý ánh sáng. Đây là thứ gần nhất trong danh mục Thái Lan với khả năng chịu nhiệt Mazar thực thụ.

3. Amsterdam Amnesia — chiều cao, không khí và sức bền

Sativa, 9–10 tuần, năng suất XXL, THC rất cao.

Amnesia là một cây sativa dòng Haze và ứng xử đúng như vậy: cao, cành dài, khoảng cách lóng rộng, và thoải mái dưới ánh sáng mạnh. Kiến trúc thoáng của nó làm hai việc cùng lúc ở Đông Nam Á — cho không khí nóng thoát khỏi tán vào mùa khô và cho không khí ẩm đi xuyên qua vào mùa mưa.

Chín tới mười tuần là thời gian kết thúc dài nhất trong danh sách này, nên nó cần được lên kế hoạch. Chuyển chu kỳ vào cuối tháng Mười thì nó xuống vào tháng Một, cửa sổ thu hoạch tốt nhất mà Thái Lan có.

Hãy trồng nó nếu: bạn có chỗ, có nắng và có sự kiên nhẫn để lên kế hoạch cả mùa bằng cách đếm ngược từ ngày kết thúc.

4. Tropical Tangie — lai tạo ngoài trời kiểu California

Tuyển chọn Tangie ưu tú (Tangie × Tangie). Sativa, 9 tuần, năng suất XL, THC rất cao.

Tangie xuất phát từ các dòng Orange của California, được chọn lọc và trồng ngoài trời trong một khí hậu có mùa hè dài, nóng và nhiều nắng. Đây là một cây thiên sativa với cola cam quýt thoáng, và hồ sơ terpene thì nổi limonene — điều đáng lưu ý vì limonene là một trong những monoterpene dễ bay hơi hơn cả và đúng là thứ bạn mất khi cuối giai đoạn ra hoa quá nóng. Giống này tạo ra đủ nhiều để một phần còn sống sót.

Hãy trồng nó nếu: bạn muốn một bông hoa thơm, đậm cam quýt và có thể cho nó một vị trí sáng cùng một thời điểm kết thúc né được cái nóng tệ nhất.

5. Banana Blaze — ngoại lệ Afghan

Banana Indica kiểu cũ. Indica, 8 tuần, năng suất XL, THC cao.

Giống này phá vỡ khuôn mẫu một cách có chủ ý. Banana Blaze thuộc dòng Afghani Kush, và landrace Afghan nằm trong số những cây cần sa chịu nhiệt và chịu hạn tốt nhất trên đời — chúng đơn giản là giải bài toán bằng sáp và nhựa chứ không bằng hình lá. Tám tuần là thời gian ra hoa ngắn nhất trong danh sách này, và ra hoa ngắn tự nó đã là một chiến lược chống nóng: nó cho phép bạn vào và ra khỏi cánh đồng trước khi điều kiện xấu đi.

Lưu ý cần nói thật là lưu ý từ bài về cấu trúc. Hoa kiểu indica thì đặc, và hoa đặc trong một mùa mưa tháng Tám là một nguy cơ thối. Banana Blaze là khuyến nghị cho mùa khô và cho nhà kính, không phải một cây để đứng ngoài mưa.

Hãy trồng nó nếu: bạn trồng vào mùa khô mát, hoặc dưới mái che, và bạn muốn một cây gọn, nhanh, không mấy quan tâm tới nhiệt.

Hai giống người ta hay hỏi

Những người trồng biết dàn giống rộng hơn của Dutch Passion thường hỏi riêng về Mazar và Desfrán cho khí hậu nóng, và cả hai đều xứng đáng với tiếng tăm của mình — Mazar vì khả năng chịu nhiệt Afghan, Desfrán vì dòng dõi sativa Brazil. Hiện không giống nào có trong danh mục Thái Lan. Những thứ gần nhất hiện có là Auto Ultimate cho phía Mazar, vốn mang gen ấy trực tiếp, và Siam’s Smile hoặc Power Plant cho sức sống của sativa xích đạo. Nếu bạn muốn riêng một trong hai, hãy hỏi chúng tôi — hàng có thay đổi.

Những cái tên đáng nhắc tới

Ba giống lẽ ra đã có trong danh sách này nếu chúng không phải là chủ đề của bài giống THC cao trồng ngoài trời tại Thái Lan:

• Durban Poison — landrace Nam Phi, tám tuần, XXL. Chuẩn mực ngoài trời toàn diện cho khu vực này.
• Power Plant — gốc Nam Phi, tám tuần, XXL, nổi tiếng chịu được những điều kiện làm cây khác chững lại.
• Siam’s Smile — dòng dõi sativa rừng Thái, chín tuần, XXL. Nguồn gen tiến hóa trong đúng khí hậu này.

Và với những ai muốn nguyên liệu ít THC, CBD Charlotte’s Angel là một giống CBD có cấu trúc sativa chịu nắng tốt — xem giống giàu CBD tại Thái Lan.

Di truyền là một nửa; vùng rễ là nửa còn lại

Giống chịu nhiệt tốt nhất thế giới vẫn sẽ thất bại trong một chậu đen trên mái bê tông. Hãy sửa môi trường trồng và mọi cây trong danh sách này đều chạy tốt hơn.

Vấn đề	Cách sửa
Chậu nhựa đen hấp thụ bức xạ	Chậu màu sáng hoặc chậu vải; bọc chậu sẵn có bằng vải trắng hoặc tấm phản quang
Chậu đặt trên bê tông nóng	Kê lên pallet, bàn hay gạch để không khí đi bên dưới
Thể tích chậu nhỏ nóng lên nhanh	Dùng chậu lớn hơn — khối nhiệt mua cho bạn thêm vài giờ; 30–50 lít ngoài trời
Bề mặt giá thể trống	Phủ rơm hay xơ dừa; 3–5 cm giúp hạ nhiệt độ bề mặt đáng kể
Thiếu nước giữa trưa	Tưới sáng sớm và lại lúc chạng vạng, không bao giờ tưới giữa trưa lên giá thể nóng
Bức xạ đỉnh, 11:00–15:00	Lưới che 30–40% trong những giờ nóng nhất tốn rất ít năng suất mà ngăn được việc cây chững
Không khí nóng tù đọng trong tán	Đặt cây thưa ra; ngay cả ngoài trời, một chiếc quạt trên sân thượng cũng xứng đáng

Hai điều nữa đáng bỏ công: bổ sung silic làm chắc vách tế bào và cải thiện đo được khả năng chịu nhiệt cùng chịu hạn, mà lại rẻ; và đừng tỉa lá nặng tay trong một đợt nắng nóng, vì chính những chiếc lá đó đang che cho lá bên dưới và che cho giá thể.

Lên kế hoạch cho một năm ở Đông Nam Á

Giai đoạn	Điều kiện	Nên làm gì
Th11–Th2	Mát, khô, ngày 11 giờ	Cửa sổ đẹp nhất. Trồng gì trong danh sách này cũng được, kể cả các giống đặc.
Th3–Th5	Rất nóng, khô, UV cực mạnh	Chỉ các dòng chịu nhiệt; lưới che, quản lý vùng rễ, tránh kết thúc vào cuối tháng Tư
Th6–Th10	Ẩm ướt, mùa mưa	Chỉ cấu trúc thoáng và ra hoa ngắn; Banana Blaze thì phải dưới mái che, nếu trồng

Mọi thứ về lịch chiếu sáng khiến cây quang kỳ chạy được ngoài trời ở đây nằm trong bài làm chủ chu kỳ đèn 12/12 để trồng ngoài trời ở Thái Lan.

Bản ngắn

Khả năng chịu nhiệt đến từ một trong ba dòng dõi — sativa xích đạo, Afghan sa mạc, hoặc tuyển chọn ngoài trời California — hoặc từ việc kết thúc đủ nhanh để không gặp cái nóng chút nào. Skywalker Haze, Auto Ultimate, Amsterdam Amnesia, Tropical Tangie và Banana Blaze gộp lại phủ hết cả bốn con đường.

Rồi hãy sửa vùng rễ, bởi một cái cây có nguồn gen hoàn hảo mà đất 42°C thì vẫn là một cái cây đã ngừng lớn từ tháng Ba.